Jesienne metamorfozy z WebQuestem

Szkoła Podstawowa nr 130 w Łodzi postanowiła w tym roku szkolnym wdrażać w klasie czwartej metody nauczania oparte o edukację problemową, z wykorzystaniem WebQuestów. Pierwsze takie zajęcia odbyły się 30 października.

Podczas lekcji uczniowie wcielili się w rolę artystów plastyków, u których Dyrektor Szkoły zamówiła trzy obrazy. Temat to JESIENNE METAMORFOZY. Obrazy miały ozdobić korytarz szkolny i przedstawiały jesienne drzewa, a inspiracją była oczywiście przyroda za oknem.

Webquest na co dzień i od święta

Rezultatem pracy zespołowej metodą WebQuestu może być krótki film. O nie, to nie nauczyciel ma się męczyć nad jego powstaniem - z radością zrobią to uczniowie. Zadań i działań w takim projekcie starczy dla każdego. A rezultat może zaskoczyć niejednego nauczyciela, gdyż uczniowie potrafią naprawdę wiele (wbrew mitom upowszechnianych przez niektórych).

Zobaczmy - oto film, którego autorem są mali i duzi uczniowie. Powstawał w wielu szkołach, ale połączyło go jedno przesłanie. Zapraszamy na film, który z okazji Światowego Dnia Nauczyciela (5 X) i Dnia Nauczyciela przygotowali uczniowie szkół z różnych części Polski:

Z okazji Dnia Edukacji Narodowej, powszechnie nazywanego Dniem Nauczyciela wszystkim nauczycielom i edukatorom składamy wielkie podziękowania za trud wkładany w codzienną pracę z uczniami, a także za niepoddawanie się przeciwnościom i wątpliwościom, które na pewno pojawiają się przy okazji wykonywania tego zawodu. A przy okazji zachęcamy do korzystania z metody WebQuest :-)

WebQuest a kompetencje kluczowe

Szkoła powinna przygotowywać młodzież do podejmowania nowych zadań w warunkach dużej zmienności i przy obecnym ryzyku. Zmienność i ryzyko dobrze oddają charakter współczesnego nam świata. Zamiast koncentrować się na nauczycielu, szkoła powinna skupić się na wyposażeniu ucznia w szereg kompetencji, które będą mu potrzebne w dorosłym życiu.

Powinniśmy dokonać swoistego przewartościowania metod kształcenia, porzucić te, które nie rozwijają już uczniów do życia w ponowoczesnym społeczeństwie. Do tego celu nadaje się m. in. metoda WebQuest. Ma ona wiele zalet - zauważa Sabina Furgoł z katowickiego METISu. Pozwala na kształtowanie kompetencji kluczowych, wykorzystanie technologii informacyjnych w procesie uczenia się, uczy poruszania się w przestrzeni wirtualnej, zapewnia wysoką interakcję z innymi uczącymi się. Umożliwia także publiczne przedstawienie rezultatów pracy i daje możliwość zastosowania informacji zwrotnej, na którą czekają uczniowie.

Dodatkową zaletą metody jest możliwość jej wykorzystania w szkole do realizacji projektu gimnazjalnego. Więcej na temat osadzenia WQ w polskiej dydaktyce można znaleźć w referacie Sabiny Furgoł, który powstał w ramach projektu Belfer Online (PDF).

Webquest rodzinny - w Smykusiowie

W mediach możemy śledzić dyskusję na temat korzystania z technologii informacyjno-komunikacyjnej przez dzieci. Niektórzy jej uczestnicy zwracają uwagę na potencjalną szkodliwość wpływu nowoczesnych urządzeń multimedialnych na rozwój młodego mózgu, zwłaszcza jeśli ekspozycja mediów jest niekontrolowana i zbyt długa. Pojawiają się nawet rekomendacje aby dzieci nie korzystały z cyfrowych urządzeń aż do 12 roku życia...

Nie da się ukryć, że dla wielu rodziców technologie są wybawieniem od... płaczu, "marudzenia", "zawracania głowy" itp. Oddają tablet dziecku lub puszczają w telewizji bajki i mają spokój... To nie jest chyba właściwy sposób korzystania z technologii przez najmłodsze dzieci i faktycznie - prawdopodobnie wpływ technologii na rozwój mózgu dziecka nie będzie wówczas pozytywny. Ale nie możemy również zapominać, że urządzenia cyfrowe towarzyszą naszym dzieciom od najmłodszych lat. I będą im już pewnie zawsze towarzyszyć, a nawet będzie ich coraz więcej. Z tym rozwojem technologii będzie musiał sobie poradzić mózg, także młody.

Społeczna odpowiedzialność biznesu w edukacji i WebQuesty

Wydawać się by mogło, że WebQuest i społeczna odpowiedzialność biznesu to dwie kategorie daleko od siebie. A niekoniecznie, bo metoda WQ jest na tyle uniwersalna, że można ją wykorzystać w ramach nauki szkolnej, ale i do szeroko rozumianej edukacji społecznej i w dodatku na każdy temat. Także do tłumaczenia odpowiedzialnego zachowania organizacji biznesowych.

Zapraszamy do zapoznania się z materiałami edukacyjnymi wypracowanymi z inicjatywy Zespołu ds edukacji, działającego w ramach Rady do spraw społecznej odpowiedzialności biznesu, powołanej w 2011 roku przez Marszałka Województwa Śląskiego. Na stronie http://www.sob.edu.pl/category/webquesty/ znaleźć można aż 16 WebQuestów, które powstały po to, aby przybliżać młodszym i starszym odbiorcom tematy związane z ochroną konsumentów, zrównoważoną konsumpcją, sprawiedliwym handlem, zrównoważonym rozwojem. Jak zauważają ich twórcy,

to teraz w szkołach kształcą się nie tylko konsumenci, ale także przyszli pracownicy i właściciele firm. To oni będą tworzyć świat i zdecydują czy stanie się on społecznie odpowiedzialny czyli przyjazny dla człowieka czy też historia potoczy się zupełnie inaczej.

Społeczna odpowiedzialność biznesu (SOB) oznacza, że przedsiębiorstwa uwzględniają w swojej działalności, dobrowolnie i oficjalnie, kwestie społeczne, ekologiczne i etyczne. Nie chodzi tutaj o zadania, które narzuca prawo, ale o zobowiązania ponadpodstawowe. Przedsiębiorstwa biorą tym samym szeroką odpowiedzialność za ich wpływ na społeczeństwo. Firmy chcące realizować przedsięwzięcia z zakresu społecznej odpowiedzialności biznesu powinny włączyć te działania w ramy strategii rozwoju firmy, także w aspekcie kontaktów z interesariuszami (m.in. z pracownikami, z klientami, akcjonariuszami, dostawcami, społecznością lokalną).

WebQuest na 11 listopada

W tym serwisie będziemy chcieli udowodnić, że metoda WebQuest jest uniwersalną metodą kształcenia, która może być wykorzystana na każdym etapie nauki i na każdym przedmiocie, jak również w edukacji interdyscyplinarnej. Oparta na metodzie projektu może posłużyć do omówienia każdego tematu, do realizacji dowolnego przedsięwzięcia uczniowskiego wykorzystującego zasoby sieci, a także do świętowania ważnych dat. Jak na przykład Święta Niepodległości - z pewnością przynosi lepsze rezultaty edukacyjne niż pompatyczne apele szkolne.

Plakat na Święto Niepodległości przygotowany przez Wiktora Sielaszuka, ucznia SP nr 13 w Olsztynie

Prezentujemy WebQuest Patriotyzm, przygotowany przez Agnieszkę Sas z Warszawskiego Centrum Innowacji Edukacyjno-Społecznych i Szkoleń oraz nauczycielkę w Szkole Podstawowej nr 306 w Warszawie. Został on przygotowany do wykorzystania przez nauczycieli historii i języka polskiego w klasach IV-VI szkoły podstawowej, ale przecież bez problemu możemy stworzyć podobne webquesty dla innych poziomów kształcenia.

Kogo dziś można uznać za patriotę? Jak można okazywać przywiązanie do ojczystego kraju? Co powinno się zrobić aby uszanować minione pokolenia i ich dorobek? Jak i kiedy manifestować przywiązanie do narodowych symboli? Jakie święta państwowe powinni i obchodzą Polacy? W czasach, gdy w Polsce mieszkają przedstawiciele innych narodowości, czasowo zatrzymują się w niej obywatele innych krajów, a Polacy są także obywatelami Unii Europejskiej, nasuwa się także pytanie o wspólnotę narodową. Jak w świecie znikających granic zachować narodową odrębność? Jakie obowiązki wobec Polski mają jej obywatele bez względu na przynależność narodową?

Zapraszamy do radosnego świętowania Ważnych Narodowych Dat z wykorzystaniem WebQuestów!

Wyjaśniamy funkcje kwadratowe z pomocą WebQuestu

Matematyka jest wciąż jednym z mniej lubianych przez uczniów przedmiotów szkolnych. Ale wiele może się zmienić w ocenie przedmiotu gdy odejdziemy od rozwiązywania problemów teoretycznych i zajmiemy się matematyką na co dzień, w życiu, w otwartej przestrzeni. Wtedy uczniowie szybko odkryją, że matma może nawet być ciekawa...

CC-BY-SA SKA Project Development Office and Swinburne Astronomy Productions, Wikipedia

Czy parabole są wszędzie? Czy wiesz, że parabolę możesz znaleźć na każdym kroku? Jest jedną z najważniejszych krzywych. Jest znana ludziom już od czasów Platona. Jednak jej szczególne własności docenili dopiero współcześni.

Prezentujemy WebQuest przeznaczony dla uczniów, którzy zaczynają poznawać funkcje kwadratowe. Może być również realizowany jako materiał podsumowujący lub powtórzeniowy o funkcji kwadratowej i paraboli. Jest to WebQuest interdyscyplinarny, zawiera i łączy treści z matematyki, fizyki i TI. Jak proponuje Zdzisława Hojnacka, autorka opracowania, końcowa prezentacja (podgrzanie żelka w kuchence) powinna się odbyć w słoneczny dzień, na przełomie maja i czerwca. Jest jeszcze trochę czasu, ale można już zaczynać... :-)

Podręcznik do edukacji interkulturowej z WebQuestem w tle

Podróżując po internecie zagłębiamy się w wielokulturową przestrzeń, w której co chwila mamy kontakt bezpośrednio lub pośrednio z osobami z innych kontynentów, kręgów kulturowych, społecznych, religijnych itp. W 2006 r. w ramach projektu InterEOL opracowano podręcznik do edukacji międzykulturowej, w którym posłużono się WebQuestem jako podstawową metodą pracy z młodymi ludźmi. Mimo upływu czasu publikacja niewiele straciła na wartości - jest jednym z niewielu polskojęzycznych publikacji, w których pokazano wielowymiarowe wykorzystanie WebQuestów.

Metoda WebQuest  może być opisywana w różnych kontekstach: interkulturowych, społecznych i metodycznych, a także fenomenologicznych - w tym przypadku odwołuje się do hermeneutyki Gadamera. Jak zauważa Marek Szafraniec z Regionalnego Ośrodka Doskonalenia Nauczycieli WOM w Katowicach, "to lokuje ją  w humanistycznym modelu kształcenia, który zwraca się w stronę <<rozumiejącej się humanistyki>>, która uznaje procedurę doświadczania i rozumienia za uprawniony sposób poznania naukowego, wspomagany w WebQueście technologią komunikacyjno – informacyjną. Proponuje on perspektywę rozumiejącą, interpretacyjną, jako proces odkrywania znaczeń zawartych w doświadczanej rzeczywistości."

Kulturowa różnorodność staje się prawdziwym bogactwem wówczas, gdy poszczególne podmioty z jednej strony dbają o swoje skarby, z drugiej zaś potrafią ukazywać je innym w odpowiednim świetle. Dlatego tworzenie interkulturowych strategii, programów nauczania oraz działalność wychowawcza powinny się opierać na założeniu, że im solidniejsze będą fundamenty własnej tożsamości, tym większa szansa na zbudowanie dialogu z innymi kulturami, nacjami czy religiami.

W tej międzykulturowej edukacji WebQuest może odgrywać znaczącą rolę jako metoda kształcenia. Dlatego w podręczniku szeroko omówiono tą metodę, zwracając m. in. uwagę na autorski model kształcenia oparty o WebQuest, ich właściwości i funkcje, taksonomię, źródła i ewaluację. Podręcznik jest do pobrania w zasobach Edunews.pl (PDF).

Odkrywanie ukrytych historii z WebQuestem

W naszych społecznościach lokalnych dzieje się wiele wydarzeń, których nie dajemy rady śledzić. Tak samo jak kiedyś. Po latach uczniowie pracując metodą WebQuestu mogą odkryć, co wydarzyło się obok nas, a czego nie dostrzegliśmy, nie usłyszeliśmy. Nasza współczesność bogata jest w wydarzenia, które czekają na odkrycie. Dlatego WebQuest to również świetne narzędzie do nauki historii i społeczeństwa.

W serwisie tym będziemy od czasu do czasu pokazywać przykłady zrealizowanych WebQuestów, które mają wymiar ponadczasowy, a poza tym są dobrą wskazówką, w jaki sposób realizować następne zadania (questy) z internetem. W ramach projektu InterEOL w 2006 r. uczennice klas I-III Gimnazjum nr 13 im. Adama Mickiewicza w Sosnowcu postanowiły "odkryć" ponownie wybitną aktorkę i gwiazdę kina niemego, Polę Negri, dla swojego miasta. I tak powstał WebQuest "Pola Negri znowu w Sosnowcu", który przypomina zapomnianą historię z jej pobytu w Sosnowcu w 1919 r.

Link do WebQuestu Pola Negri znowu w Sosnowcu.

A oto rezultat pracy uczniów:

Od WebQuestu do prawdziwych zmian

WebQuest jest metodą, która wyzwala nieprawdopodobną energię i kreatywność uczniów. Niewinnie zaczynający się projekt może przerodzić się w dużą akcję społeczną, która oddziałuje na całą społeczność lokalną. Poszukiwania, które uczniowie prowadzą w sieci mogą przełożyć się później na konkretne działania w rzeczywistości "pozacyfrowej" - nie ma tu żadnych ograniczeń. Wszystko zależy od motywacji uczniów. A ta jest bardzo wysoka - co pokazuje na przykład realizacja WebQuestu poświęconego Marii Goeppert-Mayer, amerykańskiej noblistce, która urodziła się w Katowicach.

W realizacji WebQuestu uczestniczyło 57 uczniów Zespołu Szkół Ogólnokształcących nr 1 im. Mikołaja Kopernika w Katowicach: 50 licealistów i 7 uczniów gimnazjum. Uczniowie pracowali w grupach, do których zostali przydzieleni zgodnie ze swoimi zainteresowaniami. Do grup, które cieszyły się największą popularnością należała grupa historyków (11 uczniów), najmniej osób zajęło się tworzeniem strony internetowej (4). Każda grupa otrzymała zadanie nad którym pracowała przez kilka tygodni:

Dlaczego warto WebQuestować?

W portalu enauczanie.com znajdziemy stronę poświęconą pracy z metodą WebQuest. Lechosław Hojnacki z zespołem od kilku lat promuje jej wykorzystanie w pracy nowoczesnych nauczycieli, choćby z tego powodu, że bardzo dobrze pasuje do technologii cyfrowych, które wszystkich nas otaczają i w których większość z nas jest (głęboko) zanurzona.

Na stronach portalu podjęto próbę spisania kilku argumentów za tym, dlaczego warto stosować ją w polskiej szkole:

• Uczy badań (jak wiemy z badań porównawczych, badania uczniowskie to pięta achillesowa polskiej szkoły)
• Wspiera tematykę zajęć dodatkowymi informacjami, poszerza wiedzę uczniów (a zatem każdy nauczyciel może tu znaleźć coś dla siebie)
• Pozwala uczniom pracować we własnym tempie (a zatem każdy uczeń może tu znaleźć coś dla siebie)
• Rozwija twórcze myślenie (jak wiemy z innych badań, już od pewnego czasu z myśleniem odtwórczym świetnie radzą sobie automaty, natomiast żywych ludzi zatrudnia się raczej z nadzieją na myślenie twórcze)
• Stymuluje współpracę grupową (jak wiemy z innych badań porównawczych, umiejętność współpracy grupowej to pięta achillesowa wszystkich nas)
• Motywuje uczniów (czy ktoś jest przeciw?)
• Jest wizualny/multimedialny (wszyscy lepiej uczymy się w takich warunkach, cyfrowcy zaś - szczególnie)
• Jako metoda problemowa (tzw. aktywizująca :-/ ) - jest efektywniejsza od tradycyjnych metod (czyżby ktoś używał metod dezaktywizujących? :-O)

Zachęcamy do wykorzystania WebQuestów na zajęciach. Naprawdę warto!

Poradnik dla nauczycieli

Dla nauczycieli zainteresowanych wykorzystaniem metody WebQuest w nauczaniu przedmiotowym warto polecić e-poradnik „Metoda Webquest“ autorstwa Sabiny Furgoł i Lechosława Hojnackiego. Poradnik jest próbą kompleksowego opisania metody wraz z praktycznymi poradami i odniesieniami, które mogą pomóc w jej popularyzacji w obszarze edukacji, tak szkolnej, jak i pozaszkolnej czy ustawicznej. 

Na bazie osobistych doświadczeń autorów w pracy z webquestami, w poradniku opisano, w jaki sposób metoda ta może być osadzona w praktyce szkolnej, jakie są cele i zasady konstrukcji WebQuestów, dobre i złe praktyki, przykłady z Polski i zagranicy.

Za szerokim wykorzystaniem tej metody na wszystkich przedmiotach szkolnych (a nie tylko na informatyce!) przemawia wiele argumentów. Jak zauważa Sabina Furgoł, ekspertka od WQ z katowickiego METIS:

Więcej o metodzie

WebQuest jako metoda wykorzystuje zainteresowanie uczniów komputerem i internetem, pozwala skierować je w kierunku dydaktyki i wykorzystać w procesie edukacyjnym. Uczy przemyślanego i konstruktywnego korzystania z zasobów internetu - wyszukiwania informacji, selekcji, wartościowania, internalizacji wiedzy i kreowania swoich własnych treści. Ma przygotować ucznia do świadomego korzystania z TIK w procesie uczenia się, do udziału w pracy i w rozrywce. 

fot. fotolia.com

Odpowiednio dobrany przez nauczyciela materiał źródłowy ma pozwolić uczniom bardziej skupić się na krytycznej analizie i wykorzystaniu informacji niż na ich szukaniu w internecie.

Istotną cechą różnicującą w stosunku do klasycznej metody projektu jest w WebQueście:

• instrukcja umieszczona w Internecie (np. strona internetowa);
• konieczność wykorzystania oprócz tradycyjnych źródeł informacji (np. książka, czasopismo), także (a zwykle nawet przede wszystkim) zasobów sieciowych;
• wykorzystanie przy opracowywaniu uczniowskiego produktu cyfrowych narzędzi, np. strony WWW, bloga, narzędzi prezentacyjnych (np. Prezi), filmu wideo.